Sezonowa depresja: przyczyny, objawy i leczenie.
12 April 2013
Choroba afektywna sezonowa (SAD), nazywana częściej sezonową depresją jest częstą przypadłością w wielu krajach. Dotyczy to w szczególności tych obszarów, na terenie których wraz z nadejściem jesieni pojawia się problem z ograniczoną ilością naturalnego światła słonecznego. Gdy dzień staje się krótszy, gdy chmury zasłaniają słońce, pojawiają się problemy związane z niedoborem naturalnego światła. Przygnębienie i rozdrażnienie, uczucie ciągłego zmęczenia i brak chęci do pracy ? oto najczęstsze objawy sezonowej depresji. Ze względu na warunki klimatyczne panujące w Polsce, problem ten dość często występuje w naszym kraju. Jak można sobie z nim poradzić?
Przyczyny sezonowej depresji
Choć przyczyny sezonowej depresji nie zostały wyjaśnione w stu procentach, za głównego winowajcę tego schorzenia uważa się zmniejszoną ilość naturalnego światła słonecznego w sezonie jesienno ? zimowym. To właśnie okres jesieni i zimy wyjątkowo sprzyja licznym dolegliwościom o podłożu psychicznym i nasileniu się stanów depresyjnych. Związki pomiędzy SAD a krótkim dniem i mniejszą ilością naturalnego światła zdaje się potwierdzać dodatkowo fakt, iż wraz z nadejściem wiosny i pierwszych słonecznych dni wiele przykrych dolegliwości ustępuje samoistnie. Wiadomo zresztą nie od dziś, że naturalne światło w dużej mierze wpływa na nastrój człowieka i z powodzeniem może być stosowne w leczeniu wielu schorzeń natury psychicznej.
Objawy choroby afektywnej sezonowej
Brak siły i radości życia, poczucie przygnębienia i podły nastrój ? tak w większości przypadków objawia się sezonowa depresja. Brak naturalnego światła sprawia, że bardziej wrażliwe na czynniki klimatyczne osoby stają się większymi pesymistami i tracą swą naturalną energię. Przygnębienie i zmęczenie sprawia również, że osoby borykające się z sezonową depresją miewają swe ?humory?: stają się bardziej drażliwe, miewają również spore problemy z koncentracją. Łatwiej wpadają w gniew, choć nie brak i takich, którzy tracą zainteresowanie otaczającym ich światem. To nie jedyne problemy związane z zimową depresją.
Bardziej uciążliwym i niebezpiecznym dla zdrowia problemem związanym z brakiem światła słonecznego stają się zaburzenia rytmu okołobiegunowego. Rozregulowany zgar biologiczny może sprawiać, że u wielu osób pojawiają się problemy z zasypianiem i bezsennością. A przecież wiadomo powszechnie, że brak snu może odbić się poważnie na ogólnym stanie zdrowia. Innym problemem jest brak światła i związana z ciemnością nadmierna produkcja melatoniny. Ten hormon odgrywa ważną rolę, a jako środek ułatwiający zasypianie często wykorzystywany bywa w produkcji środków nasennych. Niestety, wytwarzany w nadmiarze w sezonie zimowym może on powodować liczne problemy, jak poczucie senności w ciągu dnia i znaczne osłabienie koncentracji.
Sezonowa depresja może odbić się również niekorzystnie na masie ciała i stać się przyczyną problemów z nadwagą. Dlaczego? Poczucie zmęczenia sprawia, że osoby dotknięte SAD stają się mniej aktywne fizycznie, chętniej natomiast sięgają po produkty spożywcze: głównie potrawy tłuste lub słodycze.
Sposoby na walkę z depresją sezonową
Istnieją trzy sposoby na walkę z przykrymi dolegliwościami, będącymi skutkiem braku światła dziennego. Wybór odpowiedniej metody uzależniony jest od indywidualnych cech psychicznych pacjenta. Czasami niezbędna jest psychoterapia, czasem koniecznością staje się przyjmowanie leków antydepresyjnych. Na szczęście w większości przypadków leczenie sezonowej depresji opiera się tylko na fototerapii.
Fototerapia, czyli leczenie światłem przy wykorzystaniu odpowiednich lamp, przynosi pozytywne skutki aż w 70% przypadków zimowej depresji. Z lamp emitujących białe światło można skorzystać zarówno w specjalistycznym gabinecie, jak i w domowym zaciszu. Wiele takich urządzeń (m.in. lampy Bioptron) powstało z myślą o użytkownikach indywidualnych, chcących poprawić stan swego zdrowia we własnym mieszkaniu. Aby skutecznie walczyć z niedoborem światła, zaleca się korzystanie z naświetlania dwa razy dziennie: rano i wieczorem. Lecznicze światło emitowane przez lampy, zbliżone do światła naturalnego, pozwala nie tylko zwalczyć przykre objawy sezonowej depresji, ale i wspomóc leczenie wielu innych chorób. Z tego też względu fototerapia stała się popularna nie tylko w okresie jesienno ? zimowym, a wielu osobom towarzyszy przez cały rok.